top of page

Ομαδική Ψυχοθεραπεία

Διαπροσωπικό Μοντέλο I. Yalom

Πολλές φορές αναρωτιόμαστε αν μας ταιριάζει η ατομική ή η ομαδική ψυχοθεραπεία,

ποια μέθοδος μπορεί να μας βοηθήσει καλύτερα σε όσα μας απασχολούν και επιθυμούμε να βελτιώσουμε;

Είτε αντιμετωπίζουμε συγκεκριμένες δυσκολίες που αφορούν την αλληλεπίδρασή μας με τους άλλους και τη συμμετοχή μας σε ομάδες στην καθημερινή μας ζωή (π.χ. ζητήματα στο εργασιακό πλαίσιο με συναδέλφους/συνεργάτες),

είτε επιθυμούμε την ψυχοκοινωνική μας ανάπτυξη, τη διερεύνηση του εαυτού μας, και την βελτίωση του τρόπου που συνδεόμαστε, αλληλεπιδρούμε ή συνεργαζόμαστε με τους άλλους, η συμμετοχή μας σε μία ψυχοθεραπευτική ομάδα μπορεί να είναι εξαιρετικά ωφέλιμη για εμάς.

Η ομαδική ψυχοθεραπεία δεν αποτελεί ατομική ψυχοθεραπεία παρουσία άλλων. 

Οι σχέσεις που αναπτύσσονται μεταξύ των μελών μίας ομάδας αυτογνωσίας είναι εξίσου σημαντικές με αυτή που αναπτύσσει κάθε μέλος με τον θεραπευτή-συντονιστή της ομάδας. 

Η ατομική ψυχοθεραπεία δεν αποτελεί προϋπόθεση για την ένταξή μας σε μία ψυχοθεραπευτική ομάδα.

Μπορούμε να ξεκινήσουμε ομαδική θεραπεία ακόμη κι αν δεν έχουμε δουλέψει ψυχοθεραπευτικά ποτέ ξανά στο παρελθόν.

Οι δύο μορφές ψυχοθεραπείας (ατομική και ομαδική) λειτουργούν αθροιστικά και συμπληρωματικά στην προσωπική ανάπτυξη του ατόμου. 

Μπορούμε να ενταχθούμε σε μία ψυχοθεραπευτική ομάδα ακόμη κι αν βρισκόμαστε ήδη σε ατομική ψυχοθεραπεία ή έχουμε δουλέψει ψυχοθεραπευτικά (ατομικά ή ομαδικά) στο παρελθόν.

Το Θεραπευτικό Πλαίσιο στην Ομαδική Ψυχοθεραπεία

Η πρώτη συνάντηση με τον θεραπευτή/τους θεραπευτές γίνεται ατομικά και, όπως ακριβώς και στην ατομική ψυχοθεραπεία, συζητάμε το θεραπευτικό αίτημα του υποψήφιου μέλους της ομάδας, αξιολογούμε αν η ομαδική ψυχοθεραπεία ή ο συνδυασμός ατομικής και ομαδικής θεραπείας είναι η πιο ωφέλιμη διαδικασία βάσει των αναγκών του, και ενημερώνουμε για τους κανόνες που διέπουν την ψυχοθεραπευτική ομάδα και ισχύουν για όλα τα μέλη της.

Όπως και στην περίπτωση της ατομικής ψυχοθεραπείας, εάν μιλάμε για δια ζώσης συνεδρίες, ο χώρος είναι καθορισμένος και αποτελεί το γραφείο του θεραπευτή/των θεραπευτών ενώ, εάν πρόκειται για διαδικτυακή ομάδα όλα τα μέλη οφείλουν να φροντίζουν για τη διασφάλιση του απορρήτου παραμένοντας σε ιδιωτικό τους χώρο χωρίς παρεμβολές τρίτων.

Μία ψυχοθεραπευτική ομάδα αποτελείται από συγκεκριμένα άτομα, ο ανώτατος αριθμός μελών της ομάδας είναι προκαθορισμένος, οι συνεδρίες διεξάγονται εβδομαδιαία σε σταθερή ημέρα και ώρα, με σταθερή διάρκεια.

Κατά τη συμμετοχή μας σε μία θεραπευτική ομάδα μπορεί να βιώσουμε τον αποχωρισμό κάποιου παλαιότερου μέλους αλλά και την είσοδο ενός νέου.

Αρχές Διατήρησης της Ομάδας

Για τη δημιουργία μίας θεραπευτικής ομάδας αυτογνωσίας, τη συνεργασία μεταξύ των μελών και τη μακροβιότητά της, απαραίτητη προϋπόθεση αποτελεί  η συμφωνία όλων με το θεραπευτικό πλαίσιο αυτής, τους κανόνες και τα όρια που τη διέπουν.

  • Αρχή Απορρήτου και Διατήρησης της Εμπιστευτικότητας | Ό,τι επικοινωνείται και διαμείβεται (σκέψεις, συναισθήματα, συμπεριφορές) εντός ομάδας, δεν επικοινωνείται σε τρίτους. Συναντήσεις και συζητήσεις μεταξύ μελών εκτός ομάδας δεν επιτρέπονται.

  • Ισοτιμία των Μελών | Όλα τα μέλη αξίζουν σεβασμού και φέρουν ίδια δικαιώματα και υποχρεώσεις εντός της ομάδας.

  • Αρχή της Πλειοψηφίας | Το προσωπικό όφελος είναι μικρότερης βαρύτητας από το κοινό καλό και  η ομάδα κινείται με την αρχή της πλειοψηφίας σε τυχόν αποφάσεις που θα κληθεί να πάρει.

  • Σεβασμός και Διασφάλιση της Ακεραιότητας | Η άσκηση σωματικής βίας δεν επιτρέπεται μεταξύ των μελών. Η λεκτική αντιπαράθεση είναι επιτρεπτή εφόσον έχει σκοπό τη θεραπευτική εξέλιξη, χωρίς να μειώνει την προσωπικότητα του ατόμου.

Οι παραπάνω κανόνες από κοινού και με άλλους επικοινωνούνται:

κατά την ατομική συνάντηση γνωριμίας κάθε μέλους με τον θεραπευτή/τους θεραπευτές,

κατά την πρώτη ομαδική συνεδρία ενώπιον όλων των μελών, αλλά και

κάθε φορά που στην ομάδα εισέρχεται νέο μέλος.

Όλοι οι συμφωνημένοι κανόνες, καθώς και η ώρα προσέλευσης, τηρούνται αυστηρά.

  • Interpersonal Learning and Self-Understanding |
    Through honest communication and the trusting relationships that develop between members within a group, we explore the reasons why we think and feel a certain way. We discover and accept parts of ourselves. We learn what impression we make on others. We recognize the ways in which we express ourselves and interact, and the "stance" we adopt in dealing with others within and outside the group (the group as a microcosm of society).
  • Instilling Hope |
    A self-awareness group consists of people who are at different stages of the healing process. Within the group we witness the progress of other members. Acknowledging everyone's personal effort and progress strengthens confidence in our strengths and gives hope to everyone, especially those in the early stages of treatment.
  • Universality |
    Sometimes unpleasant, painful life events or disturbing/frightening thoughts and impulses seem insurmountable, causing us to experience feelings of inferiority, hopelessness, helplessness, frustration, and even anger. We feel weird/unlucky, and the only ones who are faced with such issues. Being in a group with people who are experiencing and feeling the same things, or have faced similar issues can be comforting, and helps to feel a sense of belonging and to realize that we are not alone.
  • Development of Socialization Skills |
    Some of us may feel socially isolated or awkward and experience low self-esteem and embarrassment or anxiety when presenting in front of an audience or a group. With the feedback we receive from the therapist and team members about our behavior and expression, we can discover what blocks our communication with others. Within the group we try new ways of communicating, we get in touch with the ways of interaction that other members use in their daily lives, and we discover the communication style that suits us and is appropriate for each situation.
  • Altruism |
    Some members upon joining the group may feel that they have nothing worthwhile to offer or that they are a burden to others and remain absorbed in observing their shortcomings. Group therapy is the only form of therapy that enables clients to be useful to others. Members in the group offer and receive support from each other, and prioritize the needs of each individual member, enhancing their self-esteem and confidence in themselves and the group.
  • Family Reenactment and Repair |
    The team resembles a family environment. Many times within it we revive and explore experiences from our personal family context that have contributed to the development of our personality. With understanding and acceptance we discover the reasons that have contributed to the adoption of certain behaviors on our part, and we try new ways of communicating and connecting within a group that seem more suitable for us in the present.
  • Team Cohesion |
    The cohesion that characterizes a therapeutic group with a common goal concerns the feeling of belonging, understanding, and acceptance experienced by the members within it. The value that each member has for everyone else and the team as a whole, but also the value of the team for each individual member.
  • Clearance |
    In a self-awareness group members share strong feelings that they may be experiencing at the given time in their lives or that emerge during the session and concern their interaction with therapists, with other members, or with their life outside of the group. Through the group's emotional expression and reflection on what happened and triggered the emotional reaction, the member(s) can be relieved of pain, guilt and anxiety.
  • Transmission of information |
    Members help each other by sharing information, suggestions, advice.
  • Mimic Behavior |
    Observing group members' attitudes, behavior, and handling of personal issues can inspire and reinforce imitative behavior by other members. In addition, the sharing of thoughts and feelings (even unpleasant or uncomfortable ones) by both the therapist and members, and the ability to manage them by the group, motivates the imitation of this emotional self-disclosure behavior.
  • Existential Factors |
    The group provides a safe environment where members can negotiate and receive support as they face fundamental issues of life and death. They are called to see life and its limitations more honestly, respecting their needs, and realizing that the responsibility for their life, actions and choices is in their own hands.

όπως καταγράφηκαν από θεραπευόμενους του Irvin D. Yalom στο βιβλίο "Θεωρία και Πράξη της Ομαδικής Ψυχοθεραπείας"

bottom of page